+ 34 981 508 142

A VELUTINA COLONIZA XA UNHA TRINTENA DE CONCELLOS DO INTERIOR DE OURENSE E LUGO

A VELUTINA COLONIZA XA UNHA TRINTENA DE CONCELLOS DO INTERIOR DE OURENSE E LUGO

"LA VOZ DE GALICIA"

http://galego.lavozdegalicia.es/m/noticia/galicia/2016/09/19/velutina-coloniza-treintena-de-concellos-interior-ourense-lugo/0003_201609G19P8994.htm

No que vai de ano retiráronse 3.354 niños de avispa asiática en Galicia

A comparación entre o mapa que hai un ano representaba a presenza de velutina en Galicia e o que mostra a súa localización actual é reveladora da velocidade á que esta especie invasora se está expandindo. O 23 de agosto do ano 2015 detectáronse niños de avispa asiática en 111 concellos galegos. O pasado 5 de setembro, só un ano e algúns días despois daquela data, a presenza deste insecto estendeuse xa por 179 municipios galegos. É máis, o territorio afectado podería ser aínda maior pois, si a experiencia de anos anteriores confírmase, será a partir de agora cando, coa caída das follas das árbores, fáganse visibles un bo número de niños que durante o verán pasaron desapercibidos.

A colonización da velutina comezou na Mariña e no Baixo Miño e a partir desas dúas zonas, nas que aínda hoxe continúa tendo unha presenza máis intensa, en pouco máis de tres anos estendeuse por todo o litoral. Esta especie prefire hábitats próximos á costa e tolera mal a altitude, razón pola cal é estraño atopar os seus niños en cotas superiores aos 600 metros. De feito, ata este ano a provincia de Lugo só se viu afectada na súa área litoral, e en Ourense a súa presenza era meramente testemuñal, en dous municipios da súa franxa occidental. Con todo, este ano xa se detectaron asentamentos de velutina nunha trintena de concellos do interior de Lugo e da provincia de Ourense, aproveitando os cursos dos ríos.

Polo demais, en Pontevedra e A Coruña apenas quedan municipios nos que non se detectou presenza desta avispa. O día 5, data do último mapa feito público pola Consellería do Medio Rural, na provincia de Pontevedra só quedaban libres de velutina os concellos de Agolada , Lalín, Rodeiro, Dozón, Forcarei, Cerdedo, Campo Lameiro, Cuntis e Crecente dun total de 62. No entanto, nalgún destes nove detectáronse xa niños o ano pasado, de maneira que non sería estraño que nas próximas semanas esa lista crecese con novos avistamentos. Na Coruña, pola súa banda, de entre os seus 93 municipios non se descubriron colonias de velutina en oito, concretamente os de Fisterra , Dumbría, Mazaricos, Laxe, Vedra, Ribeira, A Pobra e Mañón.

No que vai de ano retiráronse xa, segundo datos da Consellería do Medio Rural, 3.354 niños. Ao longo de todo o 2015 xestionáronse máis de dez mil avisos e retiráronse por parte da Administración autonómica 5.045 niños, aínda que se calculaba que cos que foran eliminados por particulares e polos concellos a cifra tería roldado os 7.000. A finais de agosto, en cambio, retiráronse o ano pasado 2.700 colonias, unha cifra inferior á acumulada este ano.

Paralelamente á expansión territorial da avispa asiática crece tamén o número de concellos que se suman ao plan de vixilancia e control da Xunta. Segundo fontes da Consellería do Medio Rural, nunha reunión de coordinación celebrada hai uns días deuse conta da incorporación de 36 novos concellos a esa estratexia, e outros catro ou cinco poderían agregarse nos próximos días. Deste xeito, a lista de concellos colaboradores rolda xa o centenar de integrantes. Ese programa de control inclúe unha serie de medidas encamiñadas fundamentalmente á captura de raíñas e á eliminación de niños. É a propia Xunta a que reparte o material para estas operacións e a que forma aos servizos de urxencias para que actúen eficazmente e sen riscos.


Os apicultores reclaman investigación e axudas ante a caída na produción de mel

Sobre o terreo, os apicultores constataron que este ano se atrasou o ciclo da velutina, posiblemente polas choivas da primavera. Agora, con todo, están a producirse «ataques masivos», asegura Jesús Asorey, directivo da Asociación Galega de Apicultura.

Moitos apicultores iniciaron xa a cata das súas colmeas, pero os resultados desta campaña non se prevén bos, tanto polo efecto da velutina como pola seca do verán. Así, calculan que por exemplo en Ourense a produción de mel pode ser este ano entre un 30 e un 40 % menor que o pasado. Dado que para o ser humano a avispa asiática non entraña maior risco que a común -a súa picadura só é perigosa en caso de alerxias ou nun ataque múltiple-, un dos maiores prexuízos desta especie é o seu carácter depredador doutros insectos, sobre todo de abellas. Pero non só iso. Asorey explica que «non só as mata, senón que as abellas moitas veces xa non saen e polo tanto as colmeas son improdutivas».

Así as cousas, os apicultores piden axudas económicas para compensar estas perdas. Pero ademais reclaman que se reforce a investigación para dar cun método eficaz que free a expansión deste insecto foráneo. «O ideal sería que houbera unha feromona específica para combatela, pero os laboratorios mentres non sexa rendible non van investigar», din os produtores de mel. Por iso piden que sexan as Administracións as que apoien eses estudos.

Precisamente a Universidade de Vigo e a Asociación Galega de Apicultura impulsan un estudo para detectar cales son os cebos e os atrayentes máis eficaces para a captura das raíñas. Ningún dos estudos realizados ata o momento, incluso en Francia , onde a velutina chegou antes que a España, deu cun método plenamente satisfactorio para atallar a expansión desta avispa.

Escopetas, drones e cans no campo de ensaio para conter a invasión

O seu efecto sobre as abellas fai que os apicultores sexan os principais damnificados da avispa asiática, pero non son nin moito menos os únicos. O recorte da poboación de abellas ten consecuencias na polinización e, polo tanto, efectos ambientais. Pero ademais, aínda que a velutina só ataca cando se sente ameazada, dado que adoita moverse en colonias si prodúcese un ataque non é infrecuente que este sexa múltiple. Por iso é polo que colectivos que traballan no monte como os madeireiros ou os recolectores de froita deban ter especial coidado.

Aínda que polo momento non hai un método cento por cento eficaz para detectar e erradicar os niños, para o control da especie a Xunta apostou pola captura das raíñas e pola eliminación dos niños. O seu programa de actuación pivota ao redor da colocación de cebos para matar as raíñas e evitar que estas poidan formar novas colonias e na destrución dos niños que se detecten para eliminar tanto as raíñas como as súas larvas. Para iso, e dado que os niños adoitan atoparse a gran altura nas copas das árbores, utilízanse pértegas coas que se inxecta insecticida. Pero hai máis métodos en estudo.

O troyano

Unha desas propostas é a posibilidade de utilizar drones, en lugar de pértegas, para chegar eficazmente aos niños e fumigarlos. Outro método que se emprega xa nalgunhas comunidades é o que se bautizou como troyano, que consiste en capturar varios membros da colonia e asperxelos con veleno para que cando cheguen ao niño convértanse en letais para as súas propias compañeiras.

Nalgúns lugares de Galicia comezaron a abater os niños a tiros de escopeta para salvar así a altura á que adoitan situarse, aínda que é unha práctica, como todas, que debe acometerse con traxes de protección, posto que as avispas adoitan reaccionar de forma agresiva ante o ruído.

Varios adestradores caninos comezaron tamén a adestrar cans para que sexan capaces de detectar colonias de velutina, pois nas copas das árbores son difíciles de ver ata a chegada do outono. A utilidade deste método é que os canes poderían revisar o monte antes de que os traballadores da madeira ou os recolectores de froita iniciasen o seu traballo e evitar así contratempos cos niños escondidos. Espérase que os cans estean listos o ano que vén.


Voltar